Fintech Việt Nam:
Cuộc Đua Gọi Vốn Của Ví Điện Tử

Không ít founder fintech tôi gặp vẫn mang ý tưởng "làm 1 ví điện tử mới, cạnh tranh với MoMo" — mà không nhìn lại con số thật: MoMo và VNPay đã huy động tổng cộng hàng trăm triệu USD để giữ vị trí dẫn đầu, còn ZaloPay được cả 1 tập đoàn công nghệ lớn (VNG) rót vốn liên tục gần 1 thập kỷ vẫn chưa hoà vốn. Bài này tôi tổng hợp lại lịch sử gọi vốn thật của 3 ví điện tử lớn nhất Việt Nam, đối chiếu quy mô thị trường hiện tại, và quan trọng hơn: founder fintech mới nên nhắm vào đâu khi cuộc đua ví điện tử phổ thông đã bão hoà.

Tổng Quan Thị Trường Ví Điện Tử Việt Nam

Theo số liệu Ngân hàng Nhà nước, tính đến ngày 31/03/2025, Việt Nam có 47 tổ chức được cấp phép cung ứng dịch vụ ví điện tử, với khoảng 30,27 triệu ví điện tử đang hoạt động — chiếm 65,8% trong tổng số khoảng 46,01 triệu ví đã được kích hoạt. Quy mô này lớn hơn hẳn giai đoạn 2018-2019 khi ví điện tử còn là sản phẩm mới với người dùng Việt Nam.

47 tổ chức nghe có vẻ nhiều, nhưng thị phần thực tế tập trung cực mạnh vào vài cái tên: MoMo và ZaloPay dẫn đầu về số lượng người dùng hoạt động, theo sau là VNPay — vốn mạnh hơn ở mảng thanh toán QR/merchant hơn là app ví tiêu dùng phổ thông. Phần còn lại của 47 tổ chức chia nhau phần thị phần nhỏ hơn nhiều, nhiều ví gần như chỉ tồn tại về mặt pháp lý.

MoMo — Lịch Sử Gọi Vốn Và Nhà Đầu Tư Chính

MoMo là ví điện tử Việt Nam đi theo đúng mô hình gọi vốn VC kinh điển — nhiều vòng liên tiếp, mỗi vòng kéo theo nhà đầu tư quốc tế lớn hơn:

Tổng cộng, MoMo đã trải qua nhiều vòng gọi vốn từ Series A tới Series E trong khoảng 1 thập kỷ, với chiến lược rõ ràng: dùng vốn quốc tế để mở rộng mạng lưới đối tác (ngân hàng, merchant, dịch vụ công) và giữ vị trí ví điện tử có số người dùng lớn nhất Việt Nam.

ZaloPay Và VNPay — 2 Con Đường Khác Nhau

Điểm thú vị nhất khi so sánh 3 ví điện tử lớn nhất Việt Nam là 2 con đường tài chính hoàn toàn khác nhau của ZaloPay và VNPay — điều nhiều founder fintech mới không để ý:

ZaloPay — Được "công ty mẹ" tự rót vốn, không gọi vốn ngoài

Khác với MoMo, ZaloPay không công bố các vòng gọi vốn độc lập từ nhà đầu tư bên ngoài — đây là sản phẩm nằm trong hệ sinh thái số của VNG (công ty mẹ), được VNG tự đầu tư vốn liên tục trong khoảng 10 năm. Sau 10 năm phát triển, ZaloPay hiện phục vụ hơn 22 triệu người dùng, kết nối hơn 86.000 đối tác và 200.000 điểm chấp nhận thanh toán trên toàn quốc — hiện là ví điện tử lớn thứ 2 tại Việt Nam, sau MoMo. VNG đặt mục tiêu đưa ZaloPay hoà vốn vào cuối năm 2026, chậm nhất nửa đầu 2027. ZaloPay cũng vừa được CNBC và Statista xếp vào danh sách "World's Top Fintech Companies 2026" ở nhóm Payments, cùng các tên tuổi toàn cầu như Grab, PayPal, Visa và Mastercard.

VNPay — Kỳ lân qua công ty mẹ VNLife

VNPay đi theo mô hình gần với MoMo hơn: công ty mẹ VNLife đã hoàn thành vòng Series B hơn 250 triệu USD vào năm 2021, dẫn đầu bởi General Atlantic và Dragoneer Investment Group, cùng sự tham gia của PayPal Ventures và EDBI (nhánh đầu tư của EDB Singapore). Vòng gọi vốn này đưa VNLife vượt mốc định giá 1 tỷ USD, cũng được truyền thông gọi là kỳ lân công nghệ Việt Nam. Trước đó, năm 2019, truyền thông trong và ngoài nước từng đưa tin SoftBank và GIC quan tâm rót thêm vốn vào VNPay — cho thấy sức hút của công ty với nhà đầu tư quốc tế đã có từ trước khi vòng Series B chính thức chốt.

Bài Học Cho Founder Fintech Mới

Với con số hàng trăm triệu USD đã đổ vào top 3 ví điện tử, founder fintech mới cạnh tranh trực tiếp ở mảng ví điện tử phổ thông gần như không có cơ hội thắng — không phải vì sản phẩm kém, mà vì cuộc chơi giành thị phần ví tiêu dùng đã chuyển sang giai đoạn cần vốn cực lớn để giữ người dùng qua khuyến mãi/cashback, thứ founder giai đoạn seed không có.

Ngách còn nhiều dư địa hơn — nơi founder fintech mới nên nhìn vào:

• SME lending (cho vay doanh nghiệp nhỏ): Ngân hàng truyền thống thẩm định chậm và đòi tài sản đảm bảo — fintech dùng dữ liệu giao dịch/dòng tiền để chấm điểm và giải ngân nhanh hơn cho SME.
• BNPL (mua trước trả sau) theo ngành cụ thể: Thay vì làm BNPL đa ngành cạnh tranh trực tiếp các tên tuổi lớn, tập trung 1 ngành có đặc thù riêng (y tế, giáo dục, B2B) nơi hiểu sâu quy trình thanh toán hơn đối thủ tổng quát.
• Chấm điểm tín dụng thay thế (alternative credit scoring): Phần lớn dân số Việt Nam chưa có lịch sử tín dụng ngân hàng — dữ liệu phi truyền thống (hành vi thanh toán, dữ liệu viễn thông...) là cơ hội cho công nghệ chấm điểm mới.
• Embedded finance cho 1 ngành dọc: Nhúng dịch vụ tài chính (thanh toán, bảo hiểm, cho vay ngắn hạn) trực tiếp vào phần mềm vận hành của 1 ngành cụ thể (logistics, F&B, bán lẻ) thay vì làm super app đa ngành.

Rủi Ro Pháp Lý Đặc Thù Ngành Fintech Khi Gọi Vốn

Khác với startup công nghệ thông thường, fintech chịu sự quản lý trực tiếp của Ngân hàng Nhà nước — điều này ảnh hưởng trực tiếp tới cách gọi vốn và tốc độ triển khai sản phẩm. Trước khi tiếp cận nhà đầu tư, founder fintech nên hiểu rõ khung pháp lý áp dụng cho sản phẩm của mình, đặc biệt nếu sản phẩm thuộc nhóm P2P lending, chấm điểm tín dụng, hoặc chia sẻ dữ liệu mở — nhóm sản phẩm mà Việt Nam vừa có cơ chế thử nghiệm riêng. Tôi phân tích chi tiết cơ chế này ở bài Sandbox Pháp Lý Fintech Việt Nam — bài viết bắt buộc phải đọc trước khi gọi vốn nếu sản phẩm của bạn thuộc nhóm cần thử nghiệm có kiểm soát.

Câu Hỏi Thường Gặp

Đang xây sản phẩm fintech và cần đối chiếu tài chính/cap table với chuẩn nhà đầu tư trước khi gọi vốn? Dùng thử Fundraising AI Agent miễn phí — chấm điểm deck theo góc nhìn nhà đầu tư trong 60 giây.

Hải H Nguyễn

Forbes 30 Under 30 Asia 2017 · Founder BeginGuru

14 năm kinh nghiệm gọi vốn thực chiến, hơn 26.000 giờ làm việc với founders. Venture Scout tại Kinetic Investments, sáng lập danh mục đầu tư cá nhân BG Ventures.